Ποια ανδρικά χαρακτηριστικά εκλαμβάνονται από τις γυναίκες ως ελκυστικά και ...ασφαλή

Πρόσφατη έρευνα δείχνει ότι, όταν οι γυναίκες αξιολογούν τα πρόσωπα πιθανών συντρόφων, δίνουν μεγαλύτερη βαρύτητα στους πιθανούς κινδύνους παρά στο πόσο τις ελκύουν εξωτερικά. Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι, αν και τα ανδρικά (αρρενωπά) χαρακτηριστικά του προσώπου συχνά θεωρούνται ελκυστικά, αυτή η προτίμηση εξαφανίζεται όταν το ίδιο πρόσωπο εκπέμπει επιθετικότητα. Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Personality and IndividualDifferences.

Η Εξελικτική Ψυχολογία μελετά εδώ και δεκαετίες τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι επιλέγουν συντρόφους. Μία βασική θεωρία αφορά τον σεξουαλικό διμορφισμό, δηλαδή τις σωματικές διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών. Στους άνδρες, τα αυξημένα επίπεδα τεστοστερόνης κατά την εφηβεία συνδέονται με χαρακτηριστικά όπως πιο πλατύ σαγόνι, έντονο τόξο φρυδιών και πιο λεπτά μάγουλα. Αυτά τα στοιχεία συχνά ερμηνεύονται ως ενδείξεις καλής υγείας και ισχυρού γενετικού υλικού.

Ωστόσο, τα ίδια χαρακτηριστικά μπορεί να υποδηλώνουν ψυχρότητα ή επιθετικότητα. Έτσι, οι γυναίκες αντιμετωπίζουν ένα εξελικτικό δίλημμα: Από τη μία πλευρά, η επιλογή συντρόφου με «καλάγονίδια» και από την άλλη, η ανάγκη για έναν υποστηρικτικό και ασφαλή σύντροφο. Αυτή η διαδικασία ονομάζεται στρατηγική αντιστάθμισης (trade-offstrategy). Παρότι προηγούμενες μελέτες έχουν εξετάσει πώς το περιβάλλον επηρεάζει αυτές τις επιλογές, λιγότερη προσοχή έχει δοθεί στα ίδια τα σήματα που εκπέμπει το πρόσωπο.

Η Huilin Zhu και ο Yue Wu, μαζί με συνεργάτες τους, διερεύνησαν πώς αλληλεπιδρούν η ελκυστικότητα και η επιθετικότητα στο ανδρικό πρόσωπο. Υπέθεσαν ότι οι γυναίκες δίνουν προτεραιότητα στην αποφυγή κινδύνου έναντι των πιθανών γενετικών οφελών. Για να ελέγξουν αυτή την υπόθεση, πραγματοποίησαν τέσσερις διαφορετικές μελέτες.

Στην πρώτη μελέτη συμμετείχαν 139 γυναίκες. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ψηφιακά επεξεργασμένες φωτογραφίες ανδρικών προσώπων, δημιουργώντας ζεύγη πιο«αρρενωπών» και πιο «θηλυκών» εκδοχών του ίδιου προσώπου. Οι συμμετέχουσες κλήθηκαν να επιλέξουν ποιο πρόσωπο θεωρούσαν πιο ελκυστικό. Τα αρχικά πρόσωπα είχαν ήδη ταξινομηθεί ως προς την αντιληπτή ελκυστικότητα και επιθετικότητα.

Τα αποτελέσματα έδειξαν μια σαφή ιεράρχηση. Όταν ένα πρόσωπο θεωρούνταν ιδιαίτερα επιθετικό, οι γυναίκες προτιμούσαν τη θηλυκοποιημένη εκδοχή του, ανεξάρτητα από το αν το πρόσωπο ήταν αρχικά ελκυστικό ή όχι. Το σήμα της επιθετικότητας φαινόταν να υπερισχύει κάθε άλλου αισθητικού κριτηρίου. Αντίθετα, όταν η επιθετικότητα ήταν χαμηλή, η φυσική ομορφιά έπαιζε μεγαλύτερο ρόλο και τα αρρενωπά χαρακτηριστικά γίνονταν πιο επιθυμητά.

Η δεύτερη μελέτη εξέτασε τον ρόλο του είδους της σχέσης. Σε 108 γυναίκες ζητήθηκε να επιλέξουν πρόσωπα είτε για μια βραχυπρόθεσμη σχέση είτε για μια μακροχρόνια δέσμευση. Η αντιστάθμιση μεταξύ ελκυστικότητας και επιθετικότητας ήταν πιο έντονη στο πλαίσιο της μακροχρόνιας σχέσης, όπου η υψηλή επιθετικότητα μείωνε ξεκάθαρα την προτίμηση για αρρενωπότητα. Στις βραχυπρόθεσμες σχέσεις, αυτό το μοτίβο ήταν πιο αδύναμο.

Η τρίτη μελέτη χρησιμοποίησε πιο ξεκάθαρα διαχωρισμένα πρόσωπα ως προς την ελκυστικότητα και την επιθετικότητα, με 99 συμμετέχουσες. Τα αποτελέσματα επιβεβαίωσαν και ενίσχυσαν τα προηγούμενα ευρήματα: όταν η επιθετικότητα ήταν χαμηλή και η ελκυστικότητα υψηλή, η προτίμηση για αρρενωπότητα ήταν ιδιαίτερα ισχυρή. Αντίθετα, η υψηλή επιθετικότητα εξουδετέρωνε σταθερά αυτή την προτίμηση.

Η τέταρτη μελέτη στόχευσε να προσεγγίσει πιο ρεαλιστικές συνθήκες, χρησιμοποιώντας φυσικές, μη επεξεργασμένες φωτογραφίες ανδρών. Οι 138 γυναίκες βαθμολόγησαν κάθε πρόσωπο ως προς την ελκυστικότητα, την επιθετικότητα και την αρρενωπότητα. Και εδώ, η ανάλυση έδειξε ότι η αρρενωπότητα αύξανε την ελκυστικότητα μόνο όταν η επιθετικότητα ήταν χαμηλή.

Συνολικά, οι τέσσερις μελέτες υποστηρίζουν ότι οι γυναίκες εφαρμόζουν μια στρατηγική «πρώτα ο κίνδυνος». Η εκτίμηση της απειλής προηγείται της εκτίμησης του οφέλους. Αν και η ελκυστικότητα μπορεί να ενισχύσει θετικά την αρρενωπότητα, αυτό το πλεονέκτημα καταρρέει όταν εμφανίζονται ενδείξεις επιθετικότητας. Η στρατηγική αυτή συνδέεται με την εξελικτική ανάγκη για ασφάλεια, καθώς ένας επιθετικός σύντροφος μπορεί να αποτελεί κίνδυνο για τη γυναίκα και τους απογόνους.

Απολαμβάνετε το περιεχόμενο μας? Εγγραφείτε στο newsletter μας!

Οι ερευνητές επισημαίνουν περιορισμούς: Το δείγμα αποτελούνταν από νεαρές, μορφωμένες Κινέζες γυναίκες, γεγονός που περιορίζει τη γενίκευση των αποτελεσμάτων. Μελλοντικές έρευνες θα πρέπει να εξετάσουν διαφορετικούς πολιτισμούς, ηλικίες και φυλετικές ομάδες, ώστε να διαπιστωθεί αν αυτή η στρατηγική αποφυγής κινδύνου είναι καθολική ή εξαρτάται από το κοινωνικό και πολιτισμικό πλαίσιο.