Η στάση μας όταν κοιμόμαστε είναι ζήτημα υγείας και ευεξίας

Ο ποιοτικός ύπνος είναι ζωτικής σημασίας για τη συνολική υγεία και ευεξία. Κατά τη διάρκεια του ύπνου, το σώμα εργάζεται εντατικά για να διατηρήσει τη σωματική υγεία και να υποστηρίξει τη σωστή λειτουργία του εγκεφάλου. Η ποσότητα και η ποιότητα του ύπνου που λαμβάνει κανείς μπορεί να επηρεάσει πολλές πτυχές της υγείας, όπως την καρδιά, τον μεταβολισμό, το αναπνευστικό σύστημα και το ανοσοποιητικό. Η στάση του σώματος κατά τον ύπνο μπορεί επίσης να επηρεάζει την υγεία. Ορισμένοι ειδικοί υποστηρίζουν ότι κάποιες στάσεις είναι πιο ωφέλιμες, ενώ άλλες ενδέχεται να έχουν αρνητικές επιπτώσεις. Το Healthline μίλησε με ειδικούς στον ύπνο σχετικά με τις καλύτερες και τις χειρότερες στάσεις ύπνου για την υγεία.

Γιατί η στάση ύπνου έχει σημασία

Η στάση στην οποία κοιμάται κανείς μπορεί να επηρεάσει το σώμα με διάφορους τρόπους. Για παράδειγμα, ορισμένες στάσεις μπορεί να προκαλέσουν πόνο και δυσκαμψία στη μέση, ενώ άλλες, όπως ο ύπνος ανάσκελα, μπορεί να επιδεινώσουν συμπτώματα υπνικής άπνοιας ή δυσπεψίας.

Η NancyCollop, MD, καθηγήτρια ιατρικής και νευρολογίας και διευθύντρια του EmorySleepCenter, εξήγησε πώς η στάση ύπνου μπορεί να επηρεάσει την αναπνευστική υγεία:

«Αν ο ανώτερος αεραγωγός (από τη ρινική κοιλότητα έως τον λάρυγγα) είναι επιρρεπής σε σύγκλειση — για παράδειγμα, αν είναι στενός ή συμφραγμένος λόγω αλλεργιών ή λοίμωξης του ανώτερου αναπνευστικού — τότε όταν κοιμάται κανείς ανάσκελα είναι πιο πιθανό να ροχαλίζει ή να εμφανίσει υπνική άπνοια», ανέφερε στο Healthline.

«Αυτό πιθανότατα συμβαίνει επειδή η κάτω γνάθος μετακινείται προς τα πίσω και ο αεραγωγός στενεύει. Επίσης, αν κάποιος έχει προδιάθεση για γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, αυτή μπορεί να επιδεινωθεί όταν κοιμάται σε οριζόντια θέση, είτε ανάσκελα είτε στο αριστερό πλευρό».

Ο Sarathi Bhattacharyya, MD, πνευμονολόγος και ειδικός στην ιατρική του ύπνου, καθώς και ιατρικός διευθυντής του MemorialCare Sleep Disorders Center στην Καλιφόρνια, σημείωσε ότι οι στάσεις ύπνου επηρεάζουν διαφορετικά τους ανθρώπους, ανάλογα με τυχόν υποκείμενα ιατρικά προβλήματα.

«Συνηθισμένοι παράγοντες που επηρεάζουν την επιλογή στάσης ύπνου περιλαμβάνουν τον χρόνιο πόνο, την υπνική άπνοια και την εγκυμοσύνη», δήλωσε.

«Ορισμένες στάσεις μπορούν να δυσκολέψουν αυτές τις καταστάσεις ή να επιδεινώσουν την ποιότητα του ύπνου».

Καλύτερες στάσεις ύπνου

Οι στάσεις ύπνου αποτελούν συχνά προσωπική προτίμηση. Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις οι ειδικοί συστήνουν συγκεκριμένες στάσεις για ιατρικούς λόγους. Μια πρόσφατη συστηματική ανασκόπηση έδειξε ότι ο ύπνος στο πλάι με υποστήριξη, καθώς και ο ύπνος ανάσκελα, μπορεί να είναι πιο ωφέλιμοι για την υγεία της σπονδυλικής στήλης σε άτομα με πόνο στη μέση.

Η Collop συμφώνησε ότι ο ύπνος στο πλάι, ιδιαίτερα στο δεξί πλευρό, μπορεί να είναι μία από τις καλύτερες στάσεις. Ο Bhattacharyya τόνισε ότι η «καλύτερη» στάση εξαρτάται από το ιατρικό ιστορικό του κάθε ατόμου και έδωσε τα εξής παραδείγματα:

•Για πόνο στη μέση και τον αυχένα, ο ύπνος ανάσκελα θεωρείται συχνά ο καλύτερος, καθώς βοηθά στη σωστή ευθυγράμμιση της σπονδυλικής στήλης και του αυχένα.

•Για άτομα με υπνική άπνοια, ο ύπνος στο πλάι είναι συνήθως προτιμότερος, εκτός αν η άπνοια αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά, για παράδειγμα με συσκευή CPAP.

•Κατά την εγκυμοσύνη, ιδιαίτερα στα τελευταία τρίμηνα, οι γιατροί συχνά συστήνουν ύπνο στο πλάι, με το αριστερό πλευρό να θεωρείται το πλέον ενδεδειγμένο για την αποφυγή πίεσης σε μεγάλες φλέβες.

Σε κάθε περίπτωση, συνιστάται η συμβουλή επαγγελματία υγείας για την επιλογή της καταλληλότερης στάσης ύπνου.

Χειρότερες στάσεις ύπνου

Η Collop ανέφερε ότι ο ύπνος ανάσκελα μπορεί να είναι η χειρότερη στάση, καθώς προκαλεί προβλήματα στην αναπνοή, αν και αυτό μπορεί να βελτιωθεί με ανύψωση του κεφαλιού. Ο Bhattacharyya συμφώνησε ότι ο ύπνος ανάσκελα μπορεί να επιδεινώσει την υπνική άπνοια και πρόσθεσε ότι ο ύπνος στο πλάι μπορεί να είναι προβληματικός για άτομα με αυχενικό ή οσφυϊκό πόνο.

«Ο ύπνος μπρούμυτα μπορεί να επιδεινώσει τόσο την υπνική άπνοια όσο και τον χρόνιο πόνο και γενικά δεν συνιστάται για καμία χρόνια πάθηση», πρόσθεσε. Επιπλέον, ο ύπνος μπρούμυτα αυξάνει τον κίνδυνο πόνου στη μέση, τον αυχένα και τους ώμους.

Πώς να αλλάξουμε στάση ύπνου

Οι ειδικοί συμφωνούν ότι η αλλαγή στάσης ύπνου απαιτεί χρόνο. «Η εκπαίδευση του σώματος σε νέα στάση μπορεί να διαρκέσει αρκετές εβδομάδες», ανέφερε ο Bhattacharyya, προτείνοντας:

•Μαξιλάρια κάτω από τα γόνατα και τη μέση για καλύτερη ευθυγράμμιση όταν κοιμάστε ανάσκελα.

•Μαξιλάρι ανάμεσα στα πόδια για σωστή στήριξη της σπονδυλικής στήλης και των ισχίων κατά τον ύπνο στο πλάι.

Συνιστάται να ξεκινά κανείς τη νύχτα στη στάση που επιθυμεί, ακόμη κι αν δεν τη διατηρήσει όλη τη διάρκεια του ύπνου. Η χρήση κατάλληλων μαξιλαριών, σφηνοειδών υποστηριγμάτων και στρώματος μπορεί να βοηθήσει σημαντικά.

Απολαμβάνετε το περιεχόμενο μας? Εγγραφείτε στο newsletter μας!

Η Collop ανέφερε επίσης την ύπαρξη ειδικών βοηθημάτων που εμποδίζουν την κύλιση ανάσκελα, καθώς και κρεβατιών ή μαξιλαριών που ανυψώνουν το κεφάλι. Άλλες πρακτικές λύσεις περιλαμβάνουν ακόμη και την τοποθέτηση ενός μικρού αντικειμένου, όπως μπαλάκι του τένις, στο πίσω μέρος της πιτζάμας, ώστε να αποτρέπεται ο ύπνος ανάσκελα.