Τα μικροπλαστικά βρίσκονται και σε άνδρες με καρκίνο του προστάτη

Νέα μελέτη αποκαλύπτει ότι μικροσκοπικά σωματίδια πλαστικού ανιχνεύθηκαν σε εννέα στους δέκα άνδρες που διαγνώστηκαν με καρκίνο του προστάτη, ενώ οι συγκεντρώσεις τους ήταν σημαντικά υψηλότερες στους καρκινικούς όγκους σε σύγκριση με τον παρακείμενο υγιή ιστό. Τα ευρήματα ενισχύουν την υπόθεση ότι η έκθεση στα μικροπλαστικά ενδέχεται να αποτελεί παράγοντα κινδύνου για την ανάπτυξη της νόσου, αν και οι επιστήμονες τονίζουν ότι απαιτούνται μεγαλύτερες μελέτες για οριστικά συμπεράσματα.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε στο NYU Langone Health, με τη συμμετοχή του Perlmutter Cancer Center και του Center for the Investigation of Environmental Hazards. Στόχος της ομάδας ήταν να διερευνήσει κατά πόσο τα μικροπλαστικά μπορούν να συνδέονται με την εμφάνιση καρκίνου του προστάτη, τον οποίο η American Cancer Society χαρακτηρίζει ως τον συχνότερο καρκίνο στους άνδρες στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Τα μικροπλαστικά προέρχονται από τη διάσπαση πλαστικών υλικών που χρησιμοποιούνται ευρέως σε συσκευασίες τροφίμων, καλλυντικά και πλήθος καθημερινών προϊόντων. Όταν εκτίθενται σε θερμότητα, τριβή ή χημική επεξεργασία, τα υλικά αυτά αποσυντίθενται σε αόρατα θραύσματα που μπορούν να εισέλθουν στον ανθρώπινο οργανισμό μέσω της τροφής, της εισπνοής μολυσμένου αέρα ή ακόμη και της επαφής με το δέρμα. Προηγούμενες μελέτες έχουν εντοπίσει μικροπλαστικά σχεδόν σε όλα τα όργανα, σε σωματικά υγρά και ακόμη και στον πλακούντα. Παρά τη διάχυτη παρουσία τους, οι επιπτώσεις τους στην υγεία παραμένουν σε μεγάλο βαθμό αδιευκρίνιστες.

Στη συγκεκριμένη μελέτη εξετάστηκαν δείγματα ιστού από δέκα ασθενείς που υποβλήθηκαν σε χειρουργική αφαίρεση του προστάτη. Πλαστικά σωματίδια εντοπίστηκαν στο 90% των καρκινικών δειγμάτων και στο 70% των καλοήθων δειγμάτων προστάτη. Η διαφορά στη συγκέντρωση ήταν αξιοσημείωτη: οι όγκοι περιείχαν κατά μέσο όρο περίπου 2,5 φορές περισσότερα μικροπλαστικά σε σχέση με τον υγιή ιστό, δηλαδή περίπου 40 μικρογραμμάρια ανά γραμμάριο ιστού έναντι 16 μικρογραμμαρίων.

Η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, Stacy Loeb, καθηγήτρια στην Ιατρική Σχολή Grossman του NYU, ανέφερε ότι τα αποτελέσματα παρέχουν σημαντικές ενδείξεις πως η έκθεση σε μικροπλαστικά ενδέχεται να αποτελεί παράγοντα κινδύνου για καρκίνο του προστάτη. Αν και παλαιότερες έρευνες είχαν συνδέσει τα μικροπλαστικά με παθήσεις όπως καρδιαγγειακά νοσήματα και άνοια, τα δεδομένα για άμεση σχέση με τον καρκίνο του προστάτη ήταν μέχρι σήμερα περιορισμένα. Τα ευρήματα πρόκειται να παρουσιαστούν στο συνέδριο της American Society of Clinical Oncology για τους καρκίνους του ουροποιογεννητικού συστήματος, αποτελώντας, σύμφωνα με τους ερευνητές, την πρώτη δυτική μελέτη που συγκρίνει άμεσα τα επίπεδα μικροπλαστικών σε καρκινικό και μη καρκινικό ιστό προστάτη.

Για την αποφυγή επιμολύνσεων, οι επιστήμονες έλαβαν αυστηρά μέτρα. Επειδή το πλαστικό χρησιμοποιείται ευρέως σε ιατρικό και εργαστηριακό εξοπλισμό, αντικατέστησαν πλαστικά εργαλεία με εναλλακτικά από αλουμίνιο, βαμβάκι και άλλα μη πλαστικά υλικά. Οι αναλύσεις πραγματοποιήθηκαν σε ειδικά διαμορφωμένους «καθαρούς» χώρους, ενώ χρησιμοποιήθηκαν εξειδικευμένα όργανα για τον προσδιορισμό της ποσότητας, της χημικής σύστασης και της δομής των σωματιδίων, με έμφαση σε δώδεκα από τα συνηθέστερα πλαστικά μόρια.

Ένα από τα πιθανά σενάρια που εξετάζονται αφορά τον ρόλο της χρόνιας φλεγμονής. Ο ανώτερος συγγραφέας της μελέτης, Vittorio Albergamo, υποστηρίζει ότι τα μικροπλαστικά μπορεί να προκαλούν παρατεταμένη ανοσολογική αντίδραση στον ιστό του προστάτη. Με την πάροδο του χρόνου, η χρόνια φλεγμονή μπορεί να οδηγήσει σε κυτταρικές βλάβες και γενετικές μεταβολές που ευνοούν την καρκινογένεση. Η υπόθεση αυτή παραμένει υπό διερεύνηση και θα αποτελέσει αντικείμενο μελλοντικών μελετών.

Οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι το δείγμα της μελέτης ήταν μικρό και ότι απαιτούνται μεγαλύτερες, πολυκεντρικές έρευνες για την επιβεβαίωση των αποτελεσμάτων. Σύμφωνα με τα Centers for Disease Control and Prevention, περίπου ένας στους οκτώ άνδρες στις Ηνωμένες Πολιτείες θα διαγνωστεί με καρκίνο του προστάτη κατά τη διάρκεια της ζωής του, γεγονός που καθιστά επιτακτική την κατανόηση όλων των πιθανών περιβαλλοντικών παραγόντων κινδύνου.

Απολαμβάνετε το περιεχόμενο μας? Εγγραφείτε στο newsletter μας!

Συνολικά, η μελέτη δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση μεταξύ μικροπλαστικών και καρκίνου του προστάτη, αλλά προσθέτει ένα ακόμη στοιχείο στον αυξανόμενο προβληματισμό για τις επιπτώσεις της πλαστικής ρύπανσης στην ανθρώπινη υγεία. Αν τα ευρήματα επιβεβαιωθούν, ενδέχεται να ενισχυθούν τα επιχειρήματα υπέρ αυστηρότερων ρυθμιστικών μέτρων για τον περιορισμό της έκθεσης του πληθυσμού σε μικροπλαστικά, τα οποία πλέον θεωρούνται σχεδόν αναπόφευκτο μέρος του σύγχρονου περιβάλλοντος.