Νέα θεραπεία για την αναστροφή της Νόσου Αλτσχάιμερ

 Στις Ηνωμένες Πολιτείες, πάνω από 7 εκατομμύρια ενήλικες ηλικίας 65 ετών και άνω ζουν με τη νόσο Αλτσχάιμερ. Πρόκειται για μία προοδευτική νευροεκφυλιστική νόσο που προκαλεί απώλεια μνήμης και γνωστική έκπτωση και ευθύνεται για το 60%–80% των περιπτώσεων άνοιας. Ένα βασικό μόριο για τη λειτουργία των κυττάρων είναι το νικοτιναμιδο-αδενινο-δινουκλεοτίδιο (NAD+), το οποίο συμμετέχει στον κυτταρικό μεταβολισμό ενέργειας, την επιδιόρθωση του DNA και την προστασία από το οξειδωτικό στρες. Τα επίπεδα του NAD+ μειώνονται φυσιολογικά με την ηλικία, γεγονός που συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης ασθενειών που σχετίζονται με τη γήρανση, όπως το Αλτσχάιμερ.

Η μείωση του NAD+ φαίνεται να συμβάλλει στην ανάπτυξη της νόσου μέσω αυξημένου οξειδωτικού στρες, φλεγμονής και συσσώρευσης παθολογικών πρωτεϊνών. Για τον λόγο αυτό, η επιστημονική έρευνα έχει στραφεί στην αποκατάσταση των επιπέδων NAD+ και στον πιθανό νευροπροστατευτικό του ρόλο. Ερευνητές από το Case Western ReserveUniversity, τα UniversityHospitals και το LouisStokesCleveland VA MedicalCenter διερεύνησαν αν η αποκατάσταση της ενεργειακής ισορροπίας του εγκεφάλου μέσω της ρύθμισης του NAD+ μπορεί να προλάβει ή ακόμη και να αναστρέψει τη Nόσο Αλτσχάιμερ.

Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Cell Reports Medicine, βασίστηκε σε προηγούμενη έρευνα της ίδιας ομάδας, όπου είχε φανεί ότι η αύξηση του NAD+ βοηθούσε στην αποκατάσταση της εγκεφαλικής λειτουργίας σε ποντίκια με τραυματική εγκεφαλική κάκωση. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι σε εγκεφάλους ανθρώπων με Αλτσχάιμερ τα επίπεδα NAD+ ήταν μειωμένα κατά περίπου 30%, πολύ περισσότερο από ό,τι στη φυσιολογική γήρανση. Σύμφωνα με τον επικεφαλής συγγραφέα Andrew A. Pieper, η διαταραχή της ομοιόστασης του NAD+ φαίνεται να αποτελεί βασικό παράγοντα που οδηγεί στην εξέλιξη της νόσου.

Για τα πειράματα χρησιμοποιήθηκαν δύο γενετικά τροποποιημένα μοντέλα ποντικιών που εμφάνιζαν αλλοιώσεις σχετικές είτε με το αμυλοειδές είτε με την πρωτεΐνη tau, οι οποίες παίζουν κεντρικό ρόλο στη νόσο Αλτσχάιμερ. Αντί να επικεντρωθούν στην απομάκρυνση αυτώντων πρωτεϊνών, μία στρατηγική που μέχρι σήμερα δεν έχει αποδώσει, οι ερευνητές στόχευσαν στην αποκατάσταση των επιπέδων NAD+χρησιμοποιώντας μία νευροπροστατευτική ένωση, την P7C3-A20.

Η P7C3-A20 δρα ενεργοποιώντας το ένζυμο NAMPT, το οποίο είναι κρίσιμο για την ανακύκλωση και διατήρηση του NAD+. Η ουσία αυτή διαπερνά τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό και αποκαθιστά την ισορροπία του NAD+ χωρίς να το αυξάνει πάνω από τα φυσιολογικά επίπεδα, μειώνοντας έτσι τον κίνδυνο παρενεργειών. Στα ποντίκια, η θεραπεία όχι μόνο απέτρεψε την εμφάνιση Αλτσχάιμερ σε πρώιμα στάδια, αλλά σε προχωρημένα στάδια οδήγησε σε σημαντική αναστροφή της εγκεφαλικής βλάβης και αποκατάσταση της γνωστικής λειτουργίας. Παρατηρήθηκαν επίσης βιολογικές βελτιώσεις, όπως ενίσχευση του αιματοεγκεφαλικού φραγμού, μείωση της φλεγμονής, λιγότερη βλάβη στο DNA και μείωση της φωσφορυλιωμένης Τ στο αίμα, ενός βασικού βιοδείκτη της νόσου. Τα αποτελέσματα αυτά αμφισβητούν την παραδοσιακή άποψη ότι το Αλτσχάιμερ είναι μη αναστρέψιμο και υποδεικνύουν ότι ο εγκέφαλος μπορεί, υπό προϋποθέσεις, να ανακτήσει λειτουργίες. 

Παρότι τα ευρήματα είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά, οι ερευνητές τονίζουν ότι πρόκειται για προκλινική μελέτη και απαιτούνται κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους για να επιβεβαιωθούν η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα της προσέγγισης. Ωστόσο, η μελέτη ανοίγει νέους δρόμους και προσφέρει ελπίδα ότι η αναστροφή της Νόσου Αλτσχάιμερ ίσως είναι εφικτή στο μέλλον.

Απολαμβάνετε το περιεχόμενο μας? Εγγραφείτε στο newsletter μας!