ΙατροίΔιατροφολόγοιΑισθητικοίΝοσηλευτήριαΔιαγνωστικάΧημείαΦαρμακείαΓυμναστήριαΑσφάλειες

Το παρθένο ελαιόλαδο συμβάλλει στην υγεία του εγκεφάλου και στην αντιγήρανση

24 Απριλίου 2026, 09:00

images

Το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο αποτελεί εδώ και χρόνια βασικό στοιχείο της Μεσογειακής διατροφής και είναι γνωστό για τα οφέλη του στην υγεία της καρδιάς και του μεταβολισμού. Νέα έρευνα δείχνει ότι μπορεί να προστατεύει και τον εγκέφαλο. Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι τα οφέλη του ενδέχεται να επεκτείνονται πέρα από το σώμα και στο μυαλό, μέσω του μικροβιώματος του εντέρου, συμβάλλοντας στη διατήρηση της γνωστικής λειτουργίας. Μελέτη που πραγματοποιήθηκε από ερευνητές της Μονάδας Ανθρώπινης Διατροφής του Πανεπιστημίου Universitat Rovira i Virgili (URV), του Ινστιτούτου Έρευνας Υγείας Pere Virgili (IISPV) και του CIBERobn, δείχνει μια σημαντική σύνδεση μεταξύ του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου, των βακτηρίων του εντέρου και της υγείας του εγκεφάλου.

Σχέση ελαιολάδου, μικροβιώματος και εγκεφάλου

«Αυτή είναι η πρώτη προοπτική μελέτη σε ανθρώπους που αναλύει ειδικά τον ρόλο του ελαιολάδου στην αλληλεπίδραση μεταξύ της μικροχλωρίδας του εντέρου και της γνωστικής λειτουργίας», εξηγεί η Jiaqi Ni, πρώτη συγγραφέας του άρθρου και ερευνήτρια στο Τμήμα Βιοχημείας και Βιοτεχνολογίας του URV.

Η έρευνα παρακολούθησε 656 ενήλικες ηλικίας 55 έως 75 ετών, οι οποίοι ήταν υπέρβαροι ή παχύσαρκοι και είχαν μεταβολικό σύνδρομο, δηλαδή ένα σύνολο παραγόντων κινδύνου που αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης καρδιαγγειακών παθήσεων.

Για δύο χρόνια, στο πλαίσιο του προγράμματος PREDIMED-Plus, οι επιστήμονες κατέγραφαν τη διατροφή των συμμετεχόντων, συμπεριλαμβανομένης της κατανάλωσης παρθένου και εξευγενισμένου ελαιολάδου, ενώ παράλληλα πραγματοποιούσαν λεπτομερείς αναλύσεις του μικροβιώματος του εντέρου. Επίσης παρακολουθούσαν τις αλλαγές στη γνωστική απόδοση με την πάροδο του χρόνου.

Το παρθένο ελαιόλαδο συνδέεται με καλύτερη μνήμη και υγιές έντερο

Τα αποτελέσματα έδειξαν σαφείς διαφορές ανάλογα με τον τύπο ελαιολάδου που καταναλωνόταν. Οι συμμετέχοντες που χρησιμοποιούσαν τακτικά παρθένο ελαιόλαδο παρουσίασαν βελτίωση στη γνωστική λειτουργία και είχαν μεγαλύτερη ποικιλία βακτηρίων στο έντερο, κάτι που θεωρείται ένδειξη καλύτερης εντερικής και μεταβολικής υγείας.

Αντίθετα, όσοι κατανάλωναν εξευγενισμένο ελαιόλαδο εμφάνισαν μείωση στην ποικιλία των βακτηρίων του εντέρου με την πάροδο του χρόνου.

Οι ερευνητές εντόπισαν επίσης μια συγκεκριμένη ομάδα βακτηρίων του εντέρου, γνωστή ως Adlercreutzia, που φαίνεται να σχετίζεται με αυτά τα οφέλη. Η παρουσία της μπορεί να λειτουργεί ως δείκτης της θετικής σχέσης μεταξύ κατανάλωσης παρθένου ελαιολάδου και διατήρησης της γνωστικής λειτουργίας. Τα αποτελέσματα αυτά δείχνουν ότι μέρος της προστατευτικής δράσης του ελαιολάδου στον εγκέφαλο μπορεί να οφείλεται στις αλλαγές που προκαλεί στο μικροβίωμα του εντέρου.

Γιατί ξεχωρίζει το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο

Η βασική διαφορά μεταξύ εξαιρετικού παρθένου και εξευγενισμένου ελαιολάδου αφορά τον τρόπο παραγωγής τους. Το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο παράγεται με μηχανικές μεθόδους, οι οποίες διατηρούν τις φυσικές του ουσίες. Αντίθετα, το εξευγενισμένο ελαιόλαδο υφίσταται βιομηχανική επεξεργασία για την απομάκρυνση ακαθαρσιών.

Παρόλο που αυτή η διαδικασία βελτιώνει τη διάρκεια ζωής και τη σταθερότητα της γεύσης, μειώνει σημαντικά τα ευεργετικά συστατικά, όπως τα αντιοξειδωτικά, οι πολυφαινόλες, οι βιταμίνες και άλλες βιοδραστικές ουσίες. Σύμφωνα με τη Jiaqi Ni, «δεν έχουν όλα τα ελαιόλαδα οφέλη για τη γνωστική λειτουργία», γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία της επιλογής εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου.

Η ποιότητα των λιπαρών παίζει σημαντικό ρόλο

Τα ευρήματα αυτά προστίθενται στις αυξανόμενες αποδείξεις ότι η διατροφή παίζει σημαντικό ρόλο τόσο στην καρδιαγγειακή όσο και στη γνωστική υγεία μέσω της επίδρασής της στο μικροβίωμα του εντέρου.

Ο Jordi Salas-Salvadó, κύριος ερευνητής της μελέτης, τονίζει τη σημασία της επιλογής ποιοτικών λιπαρών: «Η έρευνα αυτή ενισχύει την ιδέα ότι η ποιότητα του λίπους που καταναλώνουμε είναι εξίσου σημαντική με την ποσότητα· το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο δεν προστατεύει μόνο την καρδιά, αλλά μπορεί επίσης να βοηθήσει στη διατήρηση της υγείας του εγκεφάλου κατά τη γήρανση».

Σημειώνει επίσης ότι η αναγνώριση ενός συγκεκριμένου μικροβιακού προφίλ που συνδέεται με αυτά τα οφέλη «ανοίγει τον δρόμο για νέες διατροφικές στρατηγικές πρόληψης που στοχεύουν στη διατήρηση των γνωστικών λειτουργιών».

Μία απλή διατροφική αλλαγή για έναν πληθυσμό που γηράσκει

Οι συνδιευθύντριες της μελέτης, Nancy Babio και Stephanie Nishi, υπογραμμίζουν τη σημασία των ευρημάτων σε μια εποχή όπου τα περιστατικά γνωστικής εξασθένησης και άνοιας αυξάνονται.

«Σε μια περίοδο όπου τα περιστατικά άνοιας αυξάνονται, τα ευρήματά μας δείχνουν πόσο σημαντική είναι η βελτίωση της ποιότητας της διατροφής και ιδιαίτερα η προτεραιότητα στο εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο έναντι άλλων εξευγενισμένων εκδοχών, ως μια αποτελεσματική, απλή και προσιτή στρατηγική για την προστασία της υγείας του εγκεφάλου».

Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από τη Μονάδα Ανθρώπινης Διατροφής του URV, με τη συνεργασία του Ινστιτούτου Έρευνας Υγείας Pere Virgili και του Ινστιτούτου Υγείας Carlos III, καθώς και ερευνητών από διεθνή ιδρύματα όπως το Wageningen στην Ολλανδία και το Harvard στις Ηνωμένες Πολιτείες.



Σχετικά Άρθρα