Υπ. Γεωργίας: Στόχος μια πράσινη, ανθεκτική και ανταγωνιστική Ευρώπη

Στόχος είναι η Κυπριακή Προεδρία να παραδώσει μια πιο πράσινη, ανθεκτική και ανταγωνιστική Ευρώπη, είπε την Παρασκευή η Υπουργός Γεωργίας, Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος, Μαρία Παναγιώτου, κατά την παρουσίαση στη Λευκωσία των προτεραιοτήτων της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ στους τομείς της γεωργίας, αλιείας και περιβάλλοντος.

Η Κύπρος θα λειτουργήσει ως έντιμος διαμεσολαβητής, προκειμένου να υπάρξει κατάληξη σε μία συμφωνία που να είναι ευρύτερα αποδεκτή από όσο το δυνατόν μεγαλύτερη πλειοψηφία των κρατών μελών, είπε, ερωτηθείσα για τη στάση της Κύπρου όσον αφορά τη συμφωνία Mercosur και τη νέα ΚΑΠ.

«Οδοδείκτης μας στην όλη προσπάθεια είναι η συνεργασία με όλους τους θεσμούς. Είναι εξάλλου δεδομένο πως οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουμε είναι κοινές και σε κοινό τραπέζι θα πρέπει να βρίσκουμε τις λύσεις», επισήμανε.

Παρουσιάζοντας τις προτεραιότητες, η κ. Παναγιώτου είπε ότι ο αγροτικός και αλιευτικός τομέας εντάσσονται πρωτίστως στον πυλώνα της αυτονομίας μέσω της ανταγωνιστικότητας, με τη γεωργία, την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια να βρίσκονται στον πυρήνα των προτεραιοτήτων της Κυπριακής Προεδρίας.

«Ο στόχος μας είναι η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της βιωσιμότητας και της ελκυστικότητας του ευρωπαϊκού αγροτικού και αλιευτικού τομέα», είπε, σημειώνοντας ότι ο βασικός στόχος είναι η προώθηση ενός δίκαιου, ανταγωνιστικού και αειφόρου πρωτογενούς τομέα.

Ανέφερε ότι οι προτεραιότητες αφορούν τέσσερις ξεχωριστές θεματικές ενότητες, άρρηκτα συνδεδεμένες μεταξύ τους. Συγκεκριμένα, είπε ότι πρόκειται για μία αγροτική πολιτική που ενισχύει την ανταγωνιστικότητα, τη βιωσιμότητα και τη μακροπρόθεσμη ελκυστικότητα της ευρωπαϊκής γεωργίας, για έναν αγροτικό τομέα που διασφαλίζει την ευρωπαϊκή παραγωγή τροφίμων, ενισχύει το ανθεκτικό εμπόριο, μειώνει τις στρατηγικές εξαρτήσεις σε γεωργικά προϊόντα και πρώτες ύλες από τρίτες χώρες και ανταποκρίνεται στις περιφερειακές προκλήσεις. Άλλη θεματική ενότητα είναι μία ενιαία αγορά που διαθέτει απλουστευμένα και αποτελεσματικά εργαλεία για την αντιμετώπιση πιέσεων και προκλήσεων της αγοράς και μια ενισχυμένη Κοινή Αλιευτική Πολιτική που στηρίζει τους βιώσιμους πόρους και τη μακροπρόθεσμη ευημερία των παράκτιων κοινοτήτων.

Όσον αφορά την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ), είπε ότι «θέλουμε μια ισχυρή Κοινή Αγροτική Πολιτική και σταθερό, συγκεκριμένο και βιώσιμο μέλλον» για αυτή. Όπως εξήγησε, η μεγαλύτερη έμφαση θα δοθεί στη διασφάλιση δίκαιου και σταθερού εισοδήματος για τους παραγωγούς και ενδυνάμωση της θέση των γεωργών στην αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων.

Παράλληλα, λόγω και των εθνικών μας ιδιαιτεροτήτων, σημείωσε ότι η Κυπριακή Προεδρία θα προωθήσει τη σημασία νέων αποτελεσματικών και άμεσης εφαρμογής μέτρων για πρόληψη και αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών και των πυρκαγιών.

Μίλησε, ακόμα, για τη σημασία της ανανέωσης των γενεών, που, όπως είπε, απαιτεί στοχευμένες επενδύσεις στην καινοτομία και στις δεξιότητες, ώστε οι νέες και οι νέοι να μπορούν να ανταποκριθούν στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν. Παράλληλα, επισήμανε ότι η διαμόρφωση ζωντανών αγροτικών περιοχών με δίκαιο επίπεδο διαβίωσης αποτελεί βασική προϋπόθεση για να παραμείνει η ύπαιθρος ελκυστικός χώρος για να ζει, να εργάζεται και να επενδύει κανείς.

«Στις προτεραιότητες της Προεδρίας μας είναι η προώθηση των πολιτικών συζητήσεων για τη δημιουργία ενός βιώσιμου και ανταγωνιστικού γεωργικού τομέα, ο οποίος θα διασφαλίζει την απρόσκοπτη παραγωγή ποιοτικών τροφίμων σε επαρκείς ποσότητες και σε προσιτές για τους καταναλωτές τιμές, τη μείωση της εξάρτησης από εισαγωγές και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης», υπογράμμισε.

Αναφερόμενη στον διάλογο που ξεκίνησε στις 7 Ιανουαρίου με την έκτακτη πολιτική συνάντηση που συνδιοργάνωσε η Κυπριακή Προεδρία με την Κομισιόν είπε ότι «θα επιδιωχθεί η δημιουργία συνθηκών για ανθεκτικό εξωτερικό εμπόριο με Τρίτες Χώρες, το οποίο θα βασίζεται στους Κανόνες του Διεθνούς Εμπορίου και θα διασφαλίζει ισότιμους όρους ανταγωνισμού για όλους τους ευρωπαίους αγρότες».

Σημείωσε, ακόμα, ότι η Κυπριακή Προεδρία θα προωθήσει τη συζήτηση για την αξιολόγηση της νομοθεσίας για τις Αθέμιτες Εμπορικές Πρακτικές, την απλοποίηση των νομοθεσιών, την ενίσχυση της θέσης των αγροτών στην αλυσίδα εφοδιασμού της Κοινής Αγοράς προϊόντων και την έγκαιρη προειδοποίηση για αναταράξεις της αγοράς.

Στα επιμέρους θέματα, πρόσθεσε, η Προεδρία θα επιδιώξει την πρόοδο στους νομοθετικούς φακέλους που αφορούν την παραγωγή και εμπορία φυτικού πολλαπλασιαστικού υλικού και στη μετακίνηση των ζώων με ρεαλιστική προσέγγιση που να λαμβάνει υπόψη τις εθνικές ιδιαιτερότητες και τις ανάγκες των κρατών μελών, ενώ το Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας θα εξετάσει από τη γεωργική σκοπιά και τη Στρατηγική της Επιτροπής για τη βιοποικιλότητα.

Στον τομέα της Αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας, προτεραιότητα για την Κυπριακή Προεδρία θα αποτελέσει η προώθηση των συζητήσεων για την ορθολογιστική διαχείριση των αποθεμάτων στη βάση των διαθέσιμών επιστημονικών δεδομένων.

Παράλληλα, στο πλαίσιο της αξιολόγησης της εφαρμογής της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑλΠ) η Κύπρος θα επιδιώξει μια ενισχυμένη ΚΑλΠ με στόχο την ανταγωνιστικότητα, «παρά τις δυσκολίες που όλοι γνωρίζουμε ότι υπάρχουν σε σχέση με τον οικονομικό φάκελο της ΚΑλΠ», όπως ανέφερε.

Εξάλλου, επισήμανε ότι από τις 19 συναντήσεις Υπουργικού Επιπέδου που θα φιλοξενήσει η Προεδρία, οι 10 αφορούν το Υπουργείο Γεωργίας. Την περίοδο 3 με 5 Μαΐου, θα πραγματοποιηθούν στην Κύπρο τα άτυπα Συμβούλια των Υπουργών Γεωργίας και των Υπουργών Αλιείας στα οποία αναμένεται να συμμετέχουν πέραν των 150 συνέδρων. 

Η καρδιά της Προεδρίας, είπε, θα χτυπά στις Βρυξέλλες, όπου το Συμβούλιο Υπουργών Γεωργίας και Αλιείας θα συνεδριάζει ανελλιπώς κάθε μήνα, προωθώντας τις πολιτικές συζητήσεις αλλά και τη λήψη αποφάσεων σε όλο το φάσμα των προτεραιοτήτων της Προεδρίας μας.

Αναφερόμενη σε άλλες σημαντικές συναντήσεις που θα πραγματοποιηθούν στην Κύπρο, ξεχώρισε την ευρωμεσογειακή συνάντηση MedFish4Ever που αφορά στην πολιτική διακήρυξη που υιοθετήθηκε το 2017 για τη βιώσιμη διαχείριση των αλιευτικών πόρων στη Μεσόγειο και  τη συνάντηση για το Ocean Observatory, τον μηχανισμό της παρακολούθησης και συγκέντρωσης δεδομένων για τις θάλασσες και τα θαλάσσια οικοσυστήματα, που στηρίζει την επιστημονική γνώση, την πολιτική λήψη αποφάσεων και τη βιώσιμη διαχείριση των θαλάσσιων πόρων.

Όσον αφορά το κομμάτι του περιβάλλοντος και κλίματος, το επίκεντρο της ατζέντας είναι η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία και η επείγουσα ανάγκη να αντιμετωπιστεί η τριπλή πλανητική κρίση: κλιματική αλλαγή, απώλεια βιοποικιλότητας και ρύπανση.

«Κατά τη διάρκεια της Προεδρίας μας, το έργο μας θα προωθηθεί σε πέντε αλληλένδετους θεματικούς τομείς, οι οποίοι διαμορφώνουν το περιβαλλοντικό και οικονομικό μέλλον της Ευρώπης», είπε, αναφερόμενη στην ανθεκτικότητα του νερού και την κλιματική προσαρμογή, στην κλιματική πολιτική, στην κυκλική οικονομία, τη μηδενική ρύπανση και τη στρατηγική της βιοοικονομίας.

Συγκεκριμένα για την ανθεκτικότητα του νερού και την κλιματική προσαρμογή, είπε ότι αποτελεί βασική προτεραιότητα της Κυπριακής Προεδρίας, σημειώνοντας την προσπάθεια διασύνδεσής του με την ασφάλεια τροφίμων, την ενέργεια, τον τουρισμό και τη κοινωνική σταθερότητα.

Η Υπουργός Γεωργίας αναφέρθηκε, επίσης, στην απλοποίηση της περιβαλλοντικής νομοθεσίας, σημειώνοντας ότι αποτελεί σημαντικό στόχο αλλά και δέσμευση που πρέπει να ολοκληρωθεί εγκαίρως, χωρίς να γίνεται έκπτωση στα περιβαλλοντικά πρότυπα.

Ο ρόλος της Προεδρίας στις Διεθνείς Περιβαλλοντικές Διαπραγματεύσεις

Ακολούθως, η κ. Παναγιώτου επισήμανε ότι το 2026 θα είναι μια κρίσιμη χρονιά και για τους διεθνείς περιβαλλοντικούς φακέλους. «Καθώς η Κύπρος θα συμμετάσχει ή θα προετοιμάσει επερχόμενες διεθνείς διαπραγματεύσεις, θα φροντίσει έτσι ώστε η ΕΕ να έχει κοινή φωνή μέσω της επίτευξης συναίνεσης μεταξύ κρατών-μελών και τρίτων χωρών. Θα προωθήσει πολιτικές βασισμένες στην επιστήμη, και την εφαρμογή των παγκόσμιων δεσμεύσεων», είπε.

Αυτές οι προτεραιότητες θα αντικατοπτρίζονται επίσης στη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε σημαντικές διεθνείς συναντήσεις κατά το 2026, που θα διαπραγματευτούν θεματικές όπως το νερό, τη βιοποικιλότητα, τα χημικά, το κλίμα και τα μεταναστευτικά είδη.

«Η συμμετοχή αυτή θα καλύψει βασικές διεθνείς συμβάσεις κατά το 2026, περιλαμβάνοντας προετοιμασίες για την Διάσκεψη του ΟΗΕ για το Νερό στη Σενεγάλη, συζητήσεις για τη διακυβέρνηση της βιοποικιλότητας και των χημικών στη Γενεύη, διαπραγματεύσεις για το κλίμα στο πλαίσιο του ΟΗΕ στη Βόννη και συνεργασία για την προστασία των μεταναστευτικών ειδών στη Βραζιλία», σημείωσε.

Όπως είπε, ενώ αυτές οι βασικές διεθνείς διαδικασίες θα ανήκουν στην Ιρλανδική Προεδρία, ο συντονισμός της Κυπριακής Προεδρίας θα επικεντρωθεί στην προετοιμασία, τη συνέχεια και την αποτελεσματική παρακολούθηση, εξασφαλίζοντας ότι η ΕΕ θα διατηρήσει μια συνεπή και αξιόπιστη παρουσία.

«Κατά τη διάρκεια της Προεδρίας μας, η Κύπρος θα εργαστεί ως έντιμος διαμεσολαβητής για να προωθήσει την ατζέντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το περιβάλλον και το κλίμα. Καθοδηγούμενοι από τις δικές μας ιδιαιτερότητες και συνθήκες ως κράτος μέλος στη διασταύρωση της Ευρώπης, της Μέσης Ανατολής και της Αφρικής, θα επιδιώξουμε να ενισχύσουμε τη συλλογική φιλοδοξία και συνοχή, τόσο εντός της Ένωσης όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο, συμβάλλοντας σε ένα βιώσιμο μέλλον για όλους», είπε.

Πρόσθεσε ότι η Κυπριακή Προεδρία είναι μια Προεδρία φιλόδοξη, μια Προεδρία ενότητας αλλά και αποτελεσμάτων. «Θα λειτουργήσουμε ως γέφυρα—ανάμεσα στα κράτη μέλη, ανάμεσα στους θεσμούς και ανάμεσα στην Ευρώπη και τον κόσμο. Ο στόχος μας είναι να παραδώσουμε μια πιο πράσινη, ανθεκτική και ανταγωνιστική Ευρώπη—μια Ευρώπη που ηγείται παγκόσμια και φέρνει θετικά αποτελέσματα εντός των Κρατών Μελών της», είπε καταληκτικά.

Παρευρισκόμενοι εκπρόσωποι των αγροτικών οργανώσεων και Βουλευτές υπέβαλαν στη συνέχεια ερωτήσεις προς την Υπουργό. Το ενδιαφέρον των παρευρισκομένων επικεντρώθηκε στη συμφωνία για τη Mercosur, η οποία την ίδια ώρα συζητείτο στο Συμβούλιο των Μονίμων Αντιπροσώπων (COREPER II).

Επιπλέον, εξέφρασαν την ανησυχία τους για τις προτεινόμενες αλλαγές στην Κοινή Αγροτική Πολιτική, στα φαινόμενα αθέμιτου ανταγωνισμού και αισχροκέρδειας που μπορεί να προκληθούν από τη συμφωνία με τη ΕΕ-Mercosur, στην επαρκή ευρωπαϊκή χρηματοδότηση της ΚΑΠ και της ΚΑλΠ. Τόνισαν, επίσης, τη σημασία αντιμετώπισης της λειψυδρίας με μόνιμο τρόπο και μέσα από υποδομές.

Απαντώντας, η Υπουργός είπε ότι η θέση της Κύπρου για την ΚΑΠ κατατέθηκε τον Δεκέμβριο 2024. Η πρόταση της Κομισιόν «έχει πολύ διαφορετική φιλοσοφία», είπε. «Ως Προεδρία, ακούγοντας τους αγρότες στις 18/12 και βλέποντας την κρισιμότητα της περιόδου συνδιοργανώσαμε το Συμβούλιο στις 7/1», είπε, σημειώνοντας ότι η Πρόεδρος της Κομισιόν έστειλε την Τρίτη επιστολή στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και στην Πρόεδρο του Ευρωκοινοβουλίου, στην οποία ανέφερε, μεταξύ άλλων, την πρόθεση για παραχώρηση επιπλέον €45 δισ. Ήταν «μία κίνηση προς θετική κατεύθυνση», είπε, σημειώνοντας ότι ακόμα δεν έχουν τα τελικά νούμερα. «Δουλεύουμε με όλες τις ομάδες για να δούμε πώς η πρόταση καταλήγει σε κάτι συγκεκριμένο στη βάση του τι θέλουν τα κράτη μέλη», σημείωσε.

Απολαμβάνετε το περιεχόμενο μας? Εγγραφείτε στο newsletter μας!

Όσον αφορά τις ανησυχίες για αθέμιτο ανταγωνισμό μέσα από τις εμπορικές συμφωνίες με τρίτες χώρες, η Υπουργός μετέφερε τη θέση του Ευρωπαίου Επιτρόπου για τα κοινά πρότυπα ότι «ό,τι απαγορεύεται στις Βρυξέλλες απαγορεύεται να έρθει στις Βρυξέλλες».

Συγκεκριμένα για τη συμφωνία ΕΕ-Mercosur και για τη θέση της Κύπρου, είπε ότι «εμείς είπαμε ότι θέλουμε να υπάρχει ο δείκτης προστασίας για τους γεωργούς, να διασφαλίζονται οι κανόνες του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου», ανέφερε, σημειώνοντας ότι έχουν γίνει μελέτες για τις επιπτώσεις σε κάθε χώρα. Ωστόσο, πρόσθεσε ότι ως Προεδρία «αυτό που οφείλουμε να κάνουμε, είναι, ως έντιμοι διαμεσολαβητές, να βεβαιωθούμε ότι θα έχουμε διασφάλιση του δείκτη ασφαλείας για τους γεωργούς και, αν καταλήξουμε σε συμφωνία, να είναι ευρύτερα αποδεκτή από τη μεγαλύτερη πλειοψηφία των κρατών-μελών.