Καρδιαγγειακά νοσήματα: Πώς προστατευόμαστε από τη μεγαλύτερη απειλή για την υγεία

Οι περισσότεροι άνθρωποι συνδέουν τις καρδιακές παθήσεις με τον έντονο πόνο στο στήθος ή το οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου. Στην πραγματικότητα, όμως, η αθηροσκλήρωση και η στεφανιαία νόσος αναπτύσσονται συνήθως αθόρυβα, για πολλά χρόνια, χωρίς εμφανή συμπτώματα.

Στην καθημερινή κλινική πράξη συναντούμε συχνά ανθρώπους που αισθάνονται απολύτως υγιείς μέχρι τη στιγμή που εμφανίζεται ένα σοβαρό καρδιαγγειακό επεισόδιο. Αυτός είναι και ο λόγος που η πρόληψη εξακολουθεί να αποτελεί το σημαντικότερο όπλο απέναντι στις καρδιακές παθήσεις.

Η Κύπρος, όπως και οι περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, αντιμετωπίζει τις συνέπειες ενός σύγχρονου τρόπου ζωής που χαρακτηρίζεται από μειωμένη σωματική δραστηριότητα, καθώς και αυξημένα ποσοστά παχυσαρκίας, σακχαρώδη διαβήτη, υπέρτασης και καπνίσματος. Οι παράγοντες αυτοί αυξάνουν σημαντικά τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, γι’ αυτό και η πρόληψη πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα σε κάθε ηλικία.

Οι παράγοντες κινδύνου που μπορούμε να επηρεάσουμε

Δεν μπορούμε να αλλάξουμε την ηλικία μας, ούτε το οικογενειακό ιστορικό. Μπορούμε, όμως, να επηρεάσουμε τους σημαντικότερους τροποποιήσιμους παράγοντες κινδύνου.

Η αρτηριακή υπέρταση παραμένει ένας από τους σημαντικότερους εχθρούς της καρδιάς, καθώς συχνά εξελίσσεται χωρίς συμπτώματα. Παράλληλα, η αυξημένη LDL χοληστερόλη συμβάλλει στη δημιουργία αθηρωματικών πλακών μέσα στις στεφανιαίες αρτηρίες.

Το κάπνισμα συνεχίζει να αποτελεί έναν από τους ισχυρότερους επιβαρυντικούς παράγοντες, με τον σακχαρώδη διαβήτη να αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο εμφράγματος και εγκεφαλικού επεισοδίου.

Εξίσου σημαντικοί είναι η έλλειψη άσκησης, η παχυσαρκία, το χρόνιο στρες και η κακή ποιότητα ύπνου, παράγοντες που παρατηρούνται όλο και συχνότερα στον σύγχρονο τρόπο ζωής.

Η πρόληψη ξεκινά πολύ πριν εμφανιστούν τα συμπτώματα

Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη είναι η αντίληψη ότι ο καρδιολογικός έλεγχος είναι απαραίτητος μόνο όταν εμφανιστεί κάποιο σύμπτωμα.

Η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Η έγκαιρη αξιολόγηση των παραγόντων κινδύνου, η σωστή μέτρηση της αρτηριακής πίεσης, ο εργαστηριακός έλεγχος της χοληστερόλης και του σακχάρου, αλλά και η συνολική εκτίμηση του καρδιαγγειακού κινδύνου μπορούν να οδηγήσουν σε έγκαιρες παρεμβάσεις που προλαμβάνουν σοβαρά επεισόδια.

Σήμερα, η καρδιολογία δεν περιορίζεται στη θεραπεία. Στόχος είναι να εντοπίζουμε τους ανθρώπους που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο, προτού εμφανίσουν έμφραγμα ή άλλη σοβαρή επιπλοκή.

Η σύγχρονη καρδιολογία έχει αλλάξει σημαντικά

Τα τελευταία χρόνια, η επιστήμη έχει προχωρήσει εντυπωσιακά. Διαθέτουμε πλέον καλύτερα διαγνωστικά εργαλεία, αποτελεσματικότερα φάρμακα και λιγότερο επεμβατικές τεχνικές για την αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νοσημάτων.

Η εξατομικευμένη προσέγγιση επιτρέπει την επιλογή της καταλληλότερης θεραπείας για κάθε ασθενή, με στόχο, όχι μόνο την επιβίωση, αλλά και τη διατήρηση μιας καλής ποιότητας ζωής.

Παράλληλα, η καλύτερη ενημέρωση των πολιτών έχει συμβάλει ώστε ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι, να αναζητούν έγκαιρα ιατρική συμβουλή, γεγονός που βελτιώνει σημαντικά τα θεραπευτικά αποτελέσματα.

Τι μπορούμε να κάνουμε από σήμερα

Η προστασία της καρδιάς δεν απαιτεί απαραίτητα μεγάλες αλλαγές. Μικρές, αλλά σταθερές συνήθειες μπορούν να μειώσουν ουσιαστικά τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.

• Ελέγχουμε τακτικά την αρτηριακή πίεση
• Παρακολουθούμε τη χοληστερόλη και το σάκχαρο
• Υιοθετούμε πρότυπο Μεσογειακής διατροφής
• Ασκούμαστε συστηματικά
• Διακόπτουμε το κάπνισμα
• Διατηρούμε φυσιολογικό σωματικό βάρος
• Δεν αμελούμε τον προληπτικό καρδιολογικό έλεγχο όταν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου
• Η πρόληψη είναι μια επένδυση που αποδίδει σε κάθε ηλικία

Τι πρέπει να θυμόμαστε

Η καρδιαγγειακή υγεία δεν καθορίζεται μόνο από την τύχη ή την κληρονομικότητα. Σε μεγάλο βαθμό επηρεάζεται από τις επιλογές που κάνουμε καθημερινά. Η ενημέρωση, η πρόληψη και η έγκαιρη συνεργασία με τον καρδιολόγο, μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών και να συμβάλουν σε περισσότερα χρόνια ζωής με καλή ποιότητα.

✓ Τα περισσότερα καρδιαγγειακά νοσήματα μπορούν να προληφθούν ή να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά όταν διαγνωστούν έγκαιρα.

✓ Η υπέρταση και η αυξημένη χοληστερόλη συχνά δεν προκαλούν συμπτώματα.

✓ Η διακοπή του καπνίσματος και η τακτική άσκηση μειώνουν ουσιαστικά τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.

✓ Ο προληπτικός καρδιολογικός έλεγχος είναι σημαντικός ακόμη και όταν αισθανόμαστε καλά.

Συχνές ερωτήσεις

• Πότε πρέπει να ξεκινήσει ο προληπτικός καρδιολογικός έλεγχος;

Η ηλικία εξαρτάται από το ατομικό και οικογενειακό ιστορικό, αλλά άτομα με παράγοντες κινδύνου χρειάζονται αξιολόγηση νωρίτερα.

• Αν δεν έχω συμπτώματα, χρειάζεται να ανησυχώ;

Ναι. Πολλές καρδιαγγειακές παθήσεις εξελίσσονται χωρίς εμφανή συμπτώματα για αρκετά χρόνια.

• Η άσκηση αρκεί για να προστατεύσει την καρδιά;

Η άσκηση είναι θεμελιώδης, αλλά λειτουργεί καλύτερα όταν συνδυάζεται με υγιεινή διατροφή, έλεγχο των παραγόντων κινδύνου και αποφυγή του καπνίσματος.

Δρ. Ζήσης Δημητριάδης* 

Απολαμβάνετε το περιεχόμενο μας? Εγγραφείτε στο newsletter μας!

Ο Καθηγητής Επεμβατικής Καρδιολογίας, Ζήσης Δημητριάδης, δραστηριοποιείται στην Κύπρο, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον στις σύγχρονες επεμβατικές θεραπείες της στεφανιαίας νόσου και των σύνθετων καρδιαγγειακών παθήσεων. Πιστεύει ότι η σωστή ενημέρωση αποτελεί βασικό εργαλείο για την πρόληψη και τη βελτίωση της καρδιαγγειακής υγείας.

*Διευθυντής Καρδιολογίας, Mediterranean Hospital Cyprus & Καθηγητής Επεμβατικής Καρδιολογίας, Πανεπιστήμιο Μάιντζ Γερμανίας

Facebook: https://www.facebook.com/DrZisisDemetriades/?locale=el_GR

Instagram: https://www.instagram.com/zisis.demetriades/