Ήλιος: Βλάβες στο δέρμα ακόμη και χωρίς κοκκίνισμα

Η ηλιακή ακτινοβολία μπορεί να προκαλέσει βλάβες στο DNA του δέρματος ακόμη και όταν ο ήλιος δεν είναι ιδιαίτερα έντονος και δεν εμφανίζεται κοκκίνισμα, σύμφωνα με νέα αυστραλιανή μελέτη.

Η έρευνα του QIMR Berghofer, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Photochemistry and Photobiology, δείχνει ότι σημαντικό ρόλο παίζει η συνολική δόση υπεριώδους ακτινοβολίας (UV) που δέχεται το δέρμα και όχι μόνο το πόσο δυνατός φαίνεται ο ήλιος.

Σημασία έχει η συνολική έκθεση

Στη μελέτη συμμετείχαν 58 άτομα με ανοιχτό έως σταρένιο δέρμα.

Οι ερευνητές εξέθεσαν μικρές περιοχές της πλάτης των συμμετεχόντων σε υπεριώδη ακτινοβολία διαφορετικής έντασης, ώστε να προσομοιώσουν συνθήκες όπως ο ήλιος το πρωί και το μεσημέρι.

Στη συνέχεια πήραν δείγματα δέρματος και εξέτασαν αν υπήρχαν βλάβες στο DNA, καθώς και άλλες μοριακές και ανοσολογικές αλλαγές.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η ίδια συνολική δόση UV μπορούσε να προκαλέσει βλάβες είτε δινόταν σε μικρό χρονικό διάστημα με πιο έντονη ακτινοβολία είτε σε μεγαλύτερο χρονικό διάστημα με πιο ασθενή ακτινοβολία.

Όπως εξηγούν οι ερευνητές, αυτό σημαίνει ότι η παρατεταμένη παραμονή έξω όταν ο ήλιος φαίνεται πιο ήπιος δεν είναι απαραίτητα ακίνδυνη.

Βλάβες χωρίς κοκκίνισμα

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε το γεγονός ότι οι δόσεις UV που χρησιμοποιήθηκαν δεν ήταν αρκετά υψηλές ώστε να προκαλέσουν εμφανές κοκκίνισμα του δέρματος.

Παρόλα αυτά, οι επιστήμονες εντόπισαν μετρήσιμες βλάβες στο DNA των κυττάρων.

Μεταξύ άλλων εξέτασαν την πρωτεΐνη p53, η οποία αυξάνεται όταν τα κύτταρα βρίσκονται υπό πίεση ή όταν το DNA τους έχει υποστεί βλάβη.

Οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι η παρουσία τέτοιων αλλοιώσεων δεν σημαίνει ότι έχει ήδη αναπτυχθεί καρκίνος.

Ωστόσο, μικρές και επαναλαμβανόμενες βλάβες από την υπεριώδη ακτινοβολία μπορούν να συσσωρεύονται με την πάροδο του χρόνου και να συμβάλλουν στην εμφάνιση μεταλλάξεων που σχετίζονται με τον καρκίνο του δέρματος.

Ο ήλιος το πρωί ή το απόγευμα 

Πολλοί θεωρούν ότι η έκθεση νωρίς το πρωί ή αργότερα το απόγευμα είναι σχεδόν ακίνδυνη επειδή ο ήλιος δεν «καίει» τόσο έντονα.

Η νέα μελέτη δείχνει ότι αυτή η αίσθηση ασφάλειας μπορεί να είναι παραπλανητική εάν κάποιος παραμένει εκτεθειμένος για αρκετή ώρα.

Μια μικρότερη ένταση UV για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα μπορεί να οδηγήσει σε παρόμοια συνολική έκθεση με μια πιο έντονη ακτινοβολία για μικρότερο διάστημα.

Η προστασία παραμένει σημαντική

Οι ερευνητές τονίζουν ότι τα ευρήματα δεν σημαίνουν ότι οι άνθρωποι πρέπει να αποφεύγουν πλήρως τον ήλιο.

Αντίθετα, υποστηρίζουν ότι η προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία πρέπει να λαμβάνει υπόψη όχι μόνο την ένταση του ήλιου αλλά και τη διάρκεια της έκθεσης.

Απολαμβάνετε το περιεχόμενο μας? Εγγραφείτε στο newsletter μας!

Η χρήση αντηλιακού, η σκιά, τα κατάλληλα ρούχα και γενικότερα η αποφυγή παρατεταμένης έκθεσης μπορούν να συμβάλουν στη μείωση της συνολικής δόσης UV που δέχεται το δέρμα.

Το βασικό μήνυμα της μελέτης είναι ότι η απουσία κοκκινίσματος δεν σημαίνει απαραίτητα ότι το δέρμα δεν έχει υποστεί βλάβη.