Ένα συμπλήρωμα για καλύτερη μνήμη που φαίνεται να έχει κάποια επιστημονική βάση
22 Μαρτίου 2026, 09:00
Ανασκόπηση πολλών μελετών δείχνει ότι το Ginkgo biloba, ένα ευρέως χρησιμοποιούμενο φυτικό συμπλήρωμα που διατίθεται στην αγορά για την ενίσχυση της μνήμης, μπορεί όντως να προσφέρει μέτρια βραχυπρόθεσμα οφέλη σε άτομα με άνοια, αλλά καμία σημαντική βελτίωση για τα περισσότερα άλλα γνωστικά προβλήματα.
H ανάλυση εντόπισε αρχικά περιορισμένες ενδείξεις ότι το συμπλήρωμα βελτιώνει τα συμπτώματα ατόμων με υποκειμενικά προβλήματα μνήμης, ήπια γνωστική δυσλειτουργία (MCI) ή γνωστικά προβλήματα που σχετίζονται με την πολλαπλή σκλήρυνση. Παράλληλα, όμως, δε φαίνεται να προκαλεί βλάβες στον οργανισμό. Τα σχετικά ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο Cochrane Database of Systematic Reviews.
Οι ερευνητές ανέλυσαν ωστόσο 82 μελέτες, στις οποίες συμμετείχαν 10.613 άτομα. Περισσότερες από τις μισές δοκιμές διεξήχθησαν στην Κίνα, ενώ η ομάδα ενσωμάτωσε και μη δημοσιευμένα δεδομένα, για να παρουσιάσει μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα. Οι μελέτες εντοπίστηκαν μέσω σημαντικών ιατρικών βάσεων δεδομένων και μητρώων κλινικών δοκιμών έως τον Νοέμβριο του 2024.
«Καθώς ο πληθυσμός γερνά και τα ποσοστά γνωστικής δυσλειτουργίας και άνοιας αυξάνονται, είναι απαραίτητη η αυστηρή αξιολόγηση των ευρέως διατιθέμενων και συχνά χρησιμοποιούμενων συμπληρωμάτων, όπως το Ginkgo biloba», τόνισε η κύρια συγγραφέας, L. Susan Wieland, Ph.D., MPH, διευθύντρια του Cochrane Complementary Medicine Field. Οι συμπληρωματικές και ολοκληρωμένες θεραπείες πρέπει να πληρούν τα ίδια επιστημονικά πρότυπα με τις συμβατικές ιατρικές θεραπείες, πρόσθεσε η Hakima Amri, που συμμετείχε στην έρευνα.
Οι ερευνητές εξέτασαν τα αποτελέσματα του Ginkgo biloba σε διαφορετικές ομάδες ανθρώπων:
-Άτομα με υποκειμενικά προβλήματα μνήμης, αλλά χωρίς επίσημη διάγνωση.
-Άτομα με πολλαπλή σκλήρυνση, που αντιμετωπίζουν γνωστικά προβλήματα.
-Άτομα με διάγνωση ήπιας γνωστικής δυσλειτουργίας.
-Ασθενείς με διάγνωση άνοιας.
Για άτομα που έχουν άνοια, η θεραπεία με Ginkgo για 6 μήνες μπορεί να βελτιώσει τη συνολική κατάσταση, τη γνωστική λειτουργία και την καθημερινή λειτουργία σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο. Ωστόσο, τα αποτελέσματα διέφεραν σημαντικά μεταξύ των μελετών και πολλές δοκιμές είχαν μεθοδολογικούς περιορισμούς. Για το λόγο αυτό, οι ερευνητές προειδοποιούν ότι η αξιοπιστία των ευρημάτων είναι μέτρια.
Σε άτομα με ήπια γνωστική δυσλειτουργία, το Ginkgo biloba πιθανώς έχει ελάχιστη ή καθόλου επίδραση μετά από 6 μήνες χρήσης. Για άτομα με γνωστικά προβλήματα που σχετίζονται με την πολλαπλή σκλήρυνση, το συμπλήρωμα πιθανώς δεν προσφέρει κανένα σημαντικό όφελος στις νοητικές ικανότητες μετά από 3 μήνες. Τέλος, για άτομα που ανησυχούν για τη μνήμη τους, χωρίς ωστόσο να έχουν διαγνωστεί επίσημα με κάποια πάθηση, οι διαθέσιμες ενδείξεις παραμένουν ασαφείς.
Η γνωστική δυσλειτουργία κυμαίνεται από ήπια προβλήματα στη σκέψη και τη μνήμη έως άνοια αρκετά σοβαρή ώστε να επηρεάζει την καθημερινή ζωή. Ορισμένα φάρμακα μπορούν να ανακουφίσουν τα συμπτώματα, ωστόσο καμία από τις τρέχουσες θεραπείες δεν έχει αποδειχθεί ότι σταματά ή αναστρέφει την εξέλιξη της άνοιας.
Το ενδιαφέρον για τις φυτικές και ολοκληρωμένες θεραπείες συνεχίζει να αυξάνεται, ιδίως καθώς ο πληθυσμός γερνά σε παγκόσμιο επίπεδο. Ενώ, λοιπόν, το Ginkgo biloba παραμένει ένα δημοφιλές συμπλήρωμα, αυτή η εκτενής ανασκόπηση δείχνει ότι η φήμη του για την ενίσχυση της μνήμης μπορεί να υπερβαίνει τα αποδεδειγμένα οφέλη του.
