Ζήλια: Ό,τι χειρότερο σε οποιαδήποτε σχέση -ερωτική ή όχι-

Πολλοί τείνουν να ωραιοποιούν την ζήλια στις ερωτικές σχέσεις και τους γάμους για να δικαιολογήσουν τον κακό χαρακτήρα, την ανασφάλεια και την ανωριμότητα. Αλλά όλοι οι ειδικοί συμφωνούν ότι πρόκειται για μία φθοροποιό κατάσταση που φέρνει μόνο δεινά και κάνει το βίο ...αβίωτο! 

Όπως γράφει στο Psychology Toda,y η ψυχολόγος Susan Krauss Whitbourne, η ζήλια είναι ένα συνηθισμένο ανθρώπινο συναίσθημα, που μπορεί όμως να ξεφύγει εύκολα από τον έλεγχο όταν το άτομο αισθάνεται ότι απειλείται η σχέση του. Στο άρθρο της παρουσιάζει μία νέα προσέγγιση του ψυχολόγου Robert Leahy, από το Weill Cornell Medical College, η οποία εστιάζει όχι μόνο στο ίδιο το συναίσθημα της ζήλειας, αλλά κυρίως στις σκέψεις που το τροφοδοτούν.

Έτσι, η ζήλια δεν είναι απαραίτητα ένδειξη «κακού χαρακτήρα» ή προσωπικής αποτυχίας. Είναι ένα συναίσθημα που μπορεί να εμφανιστεί σε πολλούς ανθρώπους, ιδιαίτερα όταν υπάρχει φόβος απώλειας, ανασφάλεια ή αίσθηση ότι η σχέση απειλείται. Το πρόβλημα αρχίζει όταν το μυαλό «χτίζει» σενάρια πάνω σε ελάχιστες ενδείξεις.

Η Whitbourne αναφέρεται στο μοντέλο του Leahy, σύμφωνα με το οποίο η ζήλεια συχνά συνοδεύεται από συγκεκριμένες παγίδες. Πρόκειται για σκέψεις που μοιάζουν πειστικές τη στιγμή που τις κάνουμε, αλλά στην πραγματικότητα μπορεί να παραμορφώνουν την εικόνα της σχέσης.

Οι 12 σκέψεις που τη χειροτερεύουν είναι οι ακόλουθες:

1. «Διαβάζω» το μυαλό του άλλου.

2. Προβλέπω αρνητικά το μέλλον.

3. «Αν συμβεί αυτό, δεν θα το αντέξω».

4. «Δεν είμαι αρκετός/ή».

5. Υποτιμώ τα θετικά της σχέσης.

6. Εστιάζω μόνο στα αρνητικά.

7. Γενικεύω από ένα περιστατικό.

8. Σκέφτομαι με όρους «όλα ή τίποτα».

9. «Αυτό γίνεται εξαιτίας μου».

10. «Αφού νιώθω άγχος, κάτι συμβαίνει»

11. «Πρέπει να είμαι σίγουρος/η».

12. «Αν δεν το ελέγξω, θα χάσω τη σχέση».

Απολαμβάνετε το περιεχόμενο μας? Εγγραφείτε στο newsletter μας!

Το σημαντικό, σύμφωνα με την προσέγγιση που παρουσιάζεται, δεν είναι να νιώσει κάποιος ντροπή επειδή ζηλεύει. Αντίθετα, το πρώτο βήμα είναι να αναγνωρίσει τη ζήλεια ως ένα συναίσθημα που υπάρχει, χωρίς να το αφήσει να υπαγορεύσει τη συμπεριφορά του. Η αναγνώριση των σκέψεων που τη συνοδεύουν μπορεί να βοηθήσει το άτομο να πάρει απόσταση από αυτές και να τις εξετάσει πιο ψύχραιμα. Η ζήλια γίνεται πιο διαχειρίσιμη όταν δεν αντιμετωπίζεται σαν απόλυτη αλήθεια, αλλά σαν ένα σήμα που χρειάζεται αποκωδικοποίηση.  Μήπως ερμηνεύω τη συμπεριφορά του άλλου μέσα από τη δική μου ανασφάλεια;