Πώς επηρεάζει η κατάθλιψη την προσοχή των παιδιών

04 Οκτωβρίου 2026, 08:00

Ο τρόπος με τον οποίο τα παιδιά στρέφουν την προσοχή τους σε χαρούμενες ή λυπημένες εκφράσεις μπορεί να δίνει στοιχεία για το πώς εξελίσσονται τα καταθλιπτικά συμπτώματα, σύμφωνα με νέα μελέτη του Binghamton University.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Journal of Psychopathology and Clinical Science.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το μοτίβο αυτό φαίνεται να διαφέρει ανάλογα με το οικογενειακό ιστορικό κατάθλιψης.

Σε παιδιά των οποίων οι μητέρες είχαν ιστορικό μείζονος καταθλιπτικής διαταραχής, η αύξηση των καταθλιπτικών συμπτωμάτων συνδέθηκε με μεγαλύτερη προσήλωση σε λυπημένα πρόσωπα.

Αντίθετα, σε παιδιά χωρίς αντίστοιχο οικογενειακό ιστορικό, η αύξηση των συμπτωμάτων συνδέθηκε περισσότερο με μειωμένη προσοχή σε χαρούμενες εκφράσεις.

Παρακολούθησαν τα παιδιά για δύο χρόνια

Στη μελέτη συμμετείχαν 242 παιδιά και οι μητέρες τους, τα οποία παρακολουθήθηκαν για δύο χρόνια και αξιολογούνταν κάθε έξι μήνες.

Κατά τη διάρκεια των επισκέψεων, τα παιδιά έβλεπαν στην οθόνη ζεύγη προσώπων. Το ένα είχε ουδέτερη έκφραση και το άλλο έδειχνε χαρά, λύπη ή θυμό.

Με τη βοήθεια τεχνολογίας παρακολούθησης των ματιών, οι επιστήμονες κατέγραφαν σε ποιο πρόσωπο στρεφόταν περισσότερο η προσοχή των παιδιών και για πόσο χρόνο.

Στόχος ήταν να εξεταστεί όχι μόνο αν τα καταθλιπτικά συμπτώματα επηρεάζουν την προσοχή, αλλά και αν οι αλλαγές στην προσοχή μπορούν με τη σειρά τους να σχετίζονται με μεταγενέστερες αλλαγές στα συμπτώματα.

Όταν η προσοχή «κολλά» στη λύπη

Στα παιδιά που θεωρούνταν ότι είχαν υψηλότερο οικογενειακό κίνδυνο, επειδή οι μητέρες τους είχαν ιστορικό μείζονος κατάθλιψης, η αύξηση των καταθλιπτικών συμπτωμάτων συνδέθηκε με μεγαλύτερη δυσκολία να απομακρύνουν την προσοχή τους από λυπημένες εκφράσεις.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι για ορισμένα παιδιά η λύπη μπορεί να γίνεται πιο έντονο και πιο δύσκολο να αγνοηθεί συναισθηματικό ερέθισμα όσο αυξάνονται τα συμπτώματα.

Μία πιθανή εξήγηση που εξετάζουν είναι ότι παιδιά που μεγαλώνουν με γονέα με κατάθλιψη μπορεί να εκτίθενται συχνότερα σε εκφράσεις λύπης, γεγονός που θα μπορούσε να κάνει τέτοιες εκφράσεις πιο έντονες για την προσοχή τους.

Λιγότερη προσοχή στα χαρούμενα πρόσωπα

Διαφορετικό μοτίβο παρατηρήθηκε στα παιδιά των οποίων οι μητέρες δεν είχαν ιστορικό κατάθλιψης.

Σε αυτά, η αύξηση των καταθλιπτικών συμπτωμάτων δεν συνδέθηκε με μεγαλύτερη προσοχή στη λύπη, αλλά με μικρότερη προσοχή σε χαρούμενα πρόσωπα.

Οι επιστήμονες αναφέρουν ότι αυτό ενδέχεται να σημαίνει πως, σε ορισμένα παιδιά, η κατάθλιψη δεν ενισχύει απαραίτητα την προσήλωση στα αρνητικά ερεθίσματα, αλλά μειώνει το ενδιαφέρον για τα θετικά.

Γιατί έχει σημασία το οικογενειακό ιστορικό

Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η κατάθλιψη δεν επηρεάζει την προσοχή όλων των παιδιών με τον ίδιο τρόπο.

Το οικογενειακό ιστορικό φαίνεται να παίζει σημαντικό ρόλο στο πώς αλλάζει η αντίδραση του παιδιού σε συναισθηματικές εκφράσεις.

Ωστόσο, οι ερευνητές δεν υποστηρίζουν ότι ο τρόπος με τον οποίο ένα παιδί κοιτάζει ένα πρόσωπο μπορεί από μόνος του να προβλέψει αν θα εμφανίσει κατάθλιψη.